زبان شعر و زبان گفتار 1

اوسیپ بریک / شاعر و منتقد فرمالیست :

ـــــــــــــــــــــــــ

شعر نتیجه ی کشمکش میان نه ـ معنا و معنا شناسی روزمره است؛ معناشناسی خاصی که مستقلا وجود دارد و بنا بر قوانین خودش گسترش می یابد.

....

با محروم کردن شعر از ارزش معنایی خود، شعر را از مایه ی زبان مجزا می کنیم و به مایه ی موسیقی انتقال می دهیم و از این جاست که شعر دیگر یک امر واقع زبانی نخواهد بود.

برعکس، می توانیم با جا به جایی کلمات، خصوصیات شاعرانه را از شعر بگیریم و به جمله ای در زبان گفتاری تبدیل کنیم. برای چنین کاری کافی است به جای بعضی کلمه ها مترادف شان را بگذاریم، و لحن های زبان گفتاری را داخل کنیم و ساختار نحوی را بهنجار گردانیم. اما شعر بعد از چنین عملیاتی دیگر یک ساختار زبانی ویژه نیست که اساسش خصوصیاتی از کلمه باشد که در زبان عادی در سطح دوم قرار می گیرد.

خصوصیات ثانویه (صدا و ریتم) در زبان گفتار و زبان شعر دلالت متفاوتی دارند، و با داخل کردن آهنگ زبان گفتار در زبان شعر ، ما شعر را به حوزه ی زبان گفتار ارجاع می دهیم .

....

رفتار درست این است که شعر را به مانند درهم بافته ای الزاما زبانی ببینیم، اما درهم بافته ای که متکی بر قوانین ویژه ای است که با قوانین زبان گفتار مطابقت ندارد. بررسی شعر برپایه ی تصویر کلی از ریتم بدون در نظر گرفتن این که با عناصر گفتار انسانی مواجهیم و نه با ماده ی اولیه ای خنثا، همان قدر خطا است که گمان کنیم یا تنها چیزی که مواجهیم زبان گفتار است که لباسی تزیینی به تنش کرده اند.

باید زبان شعر را فهمید؛ این که چه چیزی آن را با زبان گفتار وحدت می دهد و چه چیز از زبان گفتار متمایزش می کند؛ باید طبیعت دقیقا زبانی اش را فهمید.

ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

انتخاب شده از کتاب:

نظریه ادبیات (متن هایی از فرمالیست های روس) / تزوتان تودورف / عاطفه طاهایی / نشر دات

/ 3 نظر / 26 بازدید
مرجان

سلام عزيزم خوبي؟وب باحالي داري.اگه دوست داري بازديدت بره بالا برو تو اين سايت و تبادل لينک کن.خيلي تاثير داره.من امتحانش کردم. www.vatanlinks.ir

چت روم

سلام. شما رو دعوت ميکنم به چت روم صميمي ما... منتظرتونم. [گل]

غلامرضا نصراللهی

با سلام دعوتید به خوانش و نقد شعری از من در وبلاگ آشیانه جغد : شعر پیشرو